"Οι μικροαστοί"- [Κεντρικός άξονας του έργου του Μαξίμ Γκόργκι είναι ο άνθρωπος σα λειτουργικό μέλος της ομάδας, με την κοινή ψυχή και τα κοινά ιδανικά. «Αφέντης Είναι Εκείνος Που Δουλεύει», Νηλ, «Μικροαστοί. Πιστεύει στην αφύπνιση των λαών και τους οραματίζεται να εξουσιάζουν τη μοίρα τους]

Ο Γκόρκι με τους «Μικροαστούς» κάνει και ιστορικό και επαναστατικό θέατρο. Ταυτοχρόνως κάνει και σπουδαίο ψυχολογικό θέατρο. Θέατρο, με ατόφια «υλικά» από την πραγματική ζωή – οικογενειακή, κοινωνική, εργασιακή – και από τα βάσανα, τις αδυναμίες, τα ελαττώματα, τις ιδέες, τις ελπίδες, τις απογοητεύσεις, τις χαμένες και κερδισμένες αγάπες του ανθρώπου

.

«Οι Μικροαστοί» (1901) του Μαξίμ Γκόρκι πραγματεύονται την κρίση και τη σύγκρουση αξιών μέσα σε μια τυπική μικροαστική οικογένεια στη Ρωσία, καθώς ο παλιός, συντηρητικός κόσμος καταρρέει. Η υπόθεση εστιάζει στον αυταρχικό Βασίλι Μπεσσέμενωφ, ο οποίος προσπαθεί μάταια να επιβάλει τάξη, καθώς τα παιδιά του επαναστατούν και απομακρύνονται από τις παλιές αξίες. 

"Οι "Μικροαστοί" είναι ένα έργο ρεαλιστικό και μαζί αλληγορικό.

Εκφράζει ιδέες και κοινωνικές ζυμώσεις και ανακατατάξεις που είχαν αρχίσει να φουντώνουν από το τέλος του περασμένου αιώνα και να κατακτούν τα πλατιά στρώματα του λαού. Αποκαλύπτει τη σύγκρουση ανάμεσα στις παλιές γενιές και τις καινούργιες, ανάμεσα στους μικροαστούς νοικοκυραίους με τα παλιά μυαλά και τους νέους μέσ' από τη διανόηση και το αναπτυσσόμενο βιομηχανικό προλεταριάτο.

Οι ήρωες είναι πρόσωπα της καθημερινής ζωής αλλά και σύμβολα. Ταξικές δυνάμεις της κοινωνίας σε αντίθεση και σύγκρουση.

Από τη μια μεριά οι μικροαστοί, περιχαρακωμένοι στο οικογενειακό "κάστρο" τους, πνιγμένοι στις προλήψεις, αμέτοχοι, αμαθείς, αντιδραστικοί, με μοναδική τους έγνοια το συμφέρον και την καλοπέραση, που δεν γνωρίζουν, ούτε διαισθάνονται, τι γίνεται στον κόσμο έξω, τι μπορεί να γίνει, τι πρέπει να γίνει.

Κι από την άλλη ένας ολόκληρος κόσμος από νέους και παλιούς που αρχίζει ν' αφυπνίζεται, με το μπόλιασμα και των νέων ιδεών, να ξεκόβει συνειδητά είτε ασυνείδητα, από την αστική και μικροαστική τάξη και να ρίχνεται στην πάλη για μια καλύτερη ζωή.

Έτσι, οι γέροι μας οι μικροαστοί, μέσα στη ζύμωση και το στρόβιλο των γεγονότων, μέσα στις νέες φιλοσοφικές και ιδεολογικές αναστροφές, μέσα στο χάος που επικρατεί στις σχέσεις ανάμεσα σ' αυτούς, στα παιδιά τους και τον έξω κόσμο, αντιδρούν παράλογα, απελπισμένα.

Αγανακτούν με τον ίδιο τον εαυτό τους που δεν μπορούν να καταλάβουν, να εξηγήσουν, αυτά που συμβαίνουν μέσα στο "κάστρο" τους κι ολόγυρα τους."* *Η περιγραφή είναι από την έκδοση του οίκου "ΔΩΔΩΝΗ" που κυκλοφόρησε τον Ιούλιο του 1989 σε μετάφραση του Λυκούργου Καλλέργη. 0:00 ΤΙΤΛΟΙ 2:25 ΠΡΩΤΗ ΠΡΑΞΗ 43:03 ΔΕΥΤΕΡΗ ΠΡΑΞΗ 1:25:11 ΤΡΙΤΗ ΠΡΑΞΗ 2:02:33 ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΡΑΞΗ

Βασικά Στοιχεία Υπόθεσης & Θεματολογίας:

• Η Σύγκρουση Γενεών: Ο Μπεσσέμενωφ, ένας ευκατάστατος μικροαστός, και η σύζυγός του έρχονται σε σύγκρουση με τα παιδιά τους, Πιότρ και Τατιάνα, τα οποία δεν αντέχουν τον πνιγηρό και συντηρητικό τρόπο ζωής του σπιτιού.
• Ιδεολογική Αποσύνθεση: Ο Γκόρκι σατιρίζει την προσκόλληση των μικροαστών στο συμφέρον, την καλοπέραση, την αμάθεια και τις προλήψεις, χαρακτηρίζοντάς τους «περιχαρακωμένους».
• Η «Νέα Εποχή»: Οι νέοι αναζητούν νέες ιδέες, αποκόπτονται από τον κόσμο των γονέων τους και ρίχνονται στην πάλη για μια καλύτερη ζωή, αφήνοντας τους γονείς σε κατάσταση απόγνωσης και παράλογης αντίδρασης.
• Χαρακτήρες-Σύμβολα: Τα πρόσωπα της καθημερινότητας λειτουργούν ως σύμβολα κοινωνικών δυνάμεων σε αντίθεση, δείχνοντας τη μετάβαση από τη στασιμότητα στην αλλαγή. 

Το έργο παραμένει επίκαιρο, αναδεικνύοντας τις κοινωνικές προεκτάσεις της μικροαστικής νοοτροπίας. 

=====================

 "O σιωπών δοκεί συναινείν"